شهرت

یک استکان چای در استانبول - شهرت

یک استکان چای در استانبول ۲۰ بهمن ۱۳۹۴

یک استکان چای در استانبول
طناز مولایی*

اگر از ایران به قصد گردشگری به استانبول سفر کنید، در فرودگاه آتاتورک فرود خواهید آمد. شما وارد پرجمعیت‌ترین شهر از کشوری مرزی شده‌اید. مرز بین شرق و غرب جهان. پس سفر هیجان‌انگیزی خواهید داشت. تجربه‌ای بین غرب و شرق . اروپا و آسیا. جایی که شما فرود آمده‌اید، در بخش غربی و اروپایی است که بخش توریستی استانبول محسوب می‌شود.

از همین جا با خودتان عهد کنید که از حمل‌ونقل عمومی ‌استفاده کنید. حمل‌ونقل عمومی ‌در استانبول شامل تاکسی، مترو، تراموا، کشتی‌ها و اتوبوس‌های دریایی است. پیشنهاد من این است که در استانبول گزینۀ استفاده از تاکسی را به عنوان حمل‌و‌نقل عمومی ‌و ارزان‌قیمت کاملاً برای خودتان حذف کنید و به‌هیچ‌وجه این موضوع را با ایران مقایسه نکنید. بنابراین گزینۀ باقی‌مانده برای شما برای جابه‌جایی در سطح شهر، مترو و تراموا خواهد بود. نقشۀ مترو و تراموا در استانبول پیچیده است و ممکن است مجبور باشید برای رسیدن به مقصد، چند خط عوض کنید و در هر بار خط عوض کردن باید هزینه‌اش را بپردازید. ولی غم به دلتان راه ندهید و خوشحال باشید که از هزینه‌های چند ده لیری تاکسی در امان مانده‌اید. از جمله نکات جالبی که در ایستگاه مترو به چشم می‌خورد، محل‌های تعیین‌شده برای نوازنده‌ها است که با طراحی ساده و قابل قبولی به حضور آن‌ها در فضا رسمیت می‌بخشد و سرزندگی ایستگاه را تأمین می‌کند.

از جمله فضاهایی که در استانبول حتماً باید ببینید میدان تکسیم است. میدان تکسیم که در چند سال اخیر بستر اعتراضات طبقۀ متوسط ترکیه برای احقاق حقوقشان بوده است، هم‌اکنون نیز به عنوان میدان اصلی شهر در اختیار پیاده‌ها است. پیاده‌راه استقلال به عنوان یکی از مطرح‌ترین پیاده‌راه‌های جهان، با طولی حدود ۳ کیلومتر از میدان تکسیم آغاز می‌شود. در پیاده‌راه استقلال شما حتی یک نیمکت هم نمی‌توانید ببینید. از فضای سبز و درخت و آب‌نما و… هم خبری نیست. بلکه فقط کاربری‌ها و فعالیت‌ها ضامن حضور افراد هستند. کاربری غالب برندهای مختلف پوشاک است و شما دست پنهان بازار را خواهید دید. علاوه بر آن رستوران‌ها، کافه‌ها و گالری‌های هنری هم تأثیرگذارند. همین‌طور که قدم می‌زنید، هر چند ده متر، یک گروه موسیقی و یا یک خواننده مشغول هنرنمایی هستند و جمعیت قابل توجهی در اطراف ایستاده‌اند و لذت می‌برند که اکثر قریب به اتفاقشان ایرانی هستند. ممکن است در این میان آوای «بهار دلنشین» و یا «یار دبستانی من» و یا نوای محزون سنتور شما را به یاد یار و دیار بیندازد و هم‌وطنان همیشه در صحنه‌مان را ببینید که با خواننده و نوازنده هم‌آوا شده‌اند. اگر دیدید که زبان فارسی به اندازۀ ترکی در پیاده‌راه استقلال گفته و شنیده می‌شود، تعجب نکنید. سالانه حدود ۵ میلیون گردشگر از ایران به ترکیه سفر می‌کنند و اگر استانبول را انتخاب کرده باشند، علاقۀ خاصی به پیاده‌راه استقلال نشان خواهند داد که بررسی دلایل آن، اگر چه تا حدودی مشخص است، ولی از حوصلۀ این یادداشت خارج است.

پیاده‌راه استقلال را تا انتها بروید و از بافت تاریخی استانبول لذت ببرید. بافت ارگانیک،کوچه‌های باریک و ساختمان‌های رنگی زیبا. اگر کرکرۀ مغازه‌ای پایین بود، گرافیتی‌های مثال‌زدنی‌ای را روی آن خواهید دید. بگذارید بوی قهوۀ ترک هوش از سرتان ببرد و چشم بچرخانید و دنبال برج گالاتا بگردید. برجی به ارتفاع ۷۰ متر که نشانۀ شهر است. ببینید که چطور تاریخ، زیبایی و عملکرد به عنوان حامی‌ یک نشانه می‌تواند ماندگاری‌اش را در سطح شهر تثبیت کند. از بالای برج تمام بخش اروپایی استانبول، از جمله شاخ طلایی، پل بوسفورس که به خاطر جدا کردن آسیا و اروپا مشهور است، مسجد ایاصوفیه و مسجد سلطان احمد را می‌توانید ببینید.

چای در استانبول

هر وقت از برج گالاتا و اطرافش دل کندید، راهی ساحل امینونو شوید که از رویایی‌ترین مکان‌های استانبول است. در کشوری مانند ترکیه که بخشی از محبوبیتش را مدیون هم‌جواری با دریای سیاه و مرمر است، قطعاً کنارۀ آب‌ها از مهم ترین فضاهای شهری محسوب می‌شوند. در آنجا افرادی را می‌بینید که مشغول ماهی‌گیری‌اند و کمی‌آن‌طرف‌تر و زیر پل، پر است از رستوران‌هایی که غذای اصلی‌شان ماهی سرخ‌شده است. رستوران‌هایی پر از توریست‌های غیر ایرانی. اگر دلتان برای هم‌وطنان‌تان تنگ شد، آن‌ها را در پیاده‌راه استقلال و سایر مراکز خرید بجویید.

عموم توریست‌ها یک روز را به دیدن مساجد و موزه‌ها و کاخ‌های استانبول اختصاص می‌دهند. شهری که به هر حال در طول تاریخ پایتخت دو امپراطوری بیزانس و عثمانی بوده است. از جملۀ این مکان‌ها موزۀ ایاصوفیه، مسجد سلطان احمد و کاخ توپکاپی است. پیشنهاد من این است که حتماً در صف‌های چند صد متری بایستید و بعد از چند ساعت که وارد این فضاها شدید تفاوت را احساس کنید. تفاوت بین دو کشور. ترکیه کشوری است که برای عرضۀ داشته‌هایش -اگر چه به چشم شما نیاید- طوری برنامه‌ریزی کرده که بتواند ششمین کشور در برترین مقصد گردشگران جهان باشد و سالانه ۲۰ میلیارد دلار از این راه کسب درآمد کند! در حالی که ایران با همۀ داشته‌هایش، رتبۀ ۵۰ام را در سطح جهان دارد. این قیاس‌ها در تمام طول سفر ذهن شما را خواهد آزرد و شاید در عین لذت بردن از زیبایی‌های استانبول، دلتان برای ایران و تنهایی‌اش۱ بسوزد. برای رفع خستگی، یک استکان چای ترکی بخورید.

۱

نام کتابی از محمدعلی اسلامی‌ ندوشن

*دانشجوی کارشناسی ارشد طراحی شهری دانشگاه تربیت مدرس

شهر – شهرت – درباره ی شهر – شماره پنجم – شهر و جنگ – ( استانبول )

مطالب مشابه

اشتراک گذاری این مطلب ایمیل لینکدین تویتر گوگل پلاس فیسبوک

مطالب مشابه

ارسال دیدگاه

به نکات زیر توجه کنید

  • نظرات شما پس از بررسی و تایید نمایش داده می شود.
  • لطفا نظرات خود را فقط در مورد مطلب بالا ارسال کنید.